Đáng chú ý, hội thảo có sự tham dự của nhiều nhà khoa học, nhà quản lý và đại diện dòng tộc họ Phùng trên cả nước. Trong đó có Trung tướng Phùng Khắc Đăng – Chủ tịch Hội đồng họ Phùng Việt Nam cùng các phó chủ tịch; Phùng Quốc Mẫn, Phùng Tấn Viết … và các ông Bùi Văn Tiếng – Ủy viên Thường trực Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử TP Đà Nẵng; ông Võ Công Trí – Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật TP Đà Nẵng. Bên cạnh đó còn có sự tham gia của các nhà nghiên cứu, học giả như Đại tá, PGS, TS Bùi Xuân Quỳnh (Học viện Chính trị); nhà văn Phùng Thị Lệ Lý; nhà văn Phùng Văn Khai, tiến sĩ Phùng Thế Tám…
Về phía Hội đồng họ Phùng Việt Nam khu vực miền Trung – Tây Nguyên và Hội đồng họ Phùng Quảng Nam – Đà Nẵng có sự tham dự: Tiến sĩ Phùng Tấn Viết – Chủ tịch Hội đồng Họ Phùng Khu vực Miền Trung – Tây Nguyên; Đại tá Phùng Tấn Trông – Chủ tịch Hội đồng Họ Phùng TP Đà Nẵng và các phó chủ tịch: Phùng Kiệm; Phùng Tấn Hiến; Phùng Văn Thuận và đại diện diện tộc Phùng Phong Lệ các ông: Phùng La; Phùng Miễng… cùng nhiều đại diện các chi tộc họ Phùng tại Quảng Ngãi, Bình Định, Gia Lai và các tỉnh thành phía Nam.
Về phía chính quyền địa phương có ông Hà Vỹ – Phó giám đốc sở VH-TT và Du Lịch thành phố Đà Nẵng cùng một số tướng lĩnh tham dự
Đại diện Hội đồng họ Phùng Việt Nam khu vực miền Trung – Tây Nguyên, TS Phùng Tấn Viết cũng tham dự và có phát biểu tại chương trình.
Hội thảo là dịp quan trọng nhằm nhìn lại quá trình hình thành, phát triển của dòng họ Phùng trong dòng chảy lịch sử dân tộc, đặc biệt tại khu vực miền Trung – Tây Nguyên, nơi ghi dấu nhiều đợt di dân, mở cõi và giao thoa văn hóa trong suốt chiều dài lịch sử Việt Nam.
Theo các tham luận tại hội thảo, trong tiến trình hàng nghìn năm lịch sử, từ vùng châu thổ Bắc Bộ, các dòng họ Việt đã theo bước Nam tiến, khai phá vùng đất mới. Trong đó, họ Phùng được xác định là một trong những dòng họ có mặt sớm, phân bố rộng và có đóng góp đáng kể trong việc hình thành các cộng đồng cư dân ở miền Trung và Tây Nguyên.
Các nhà nghiên cứu cho rằng, thông qua gia phả, thần tích, địa bạ và các nguồn sử liệu, có thể thấy rõ vai trò của người họ Phùng trong công cuộc dựng nước và giữ nước cùng với cộng đồng các dân tộc Việt Nam. Không chỉ dừng lại ở vai trò khai phá, định cư, dòng họ này còn góp phần tạo dựng những giá trị văn hóa – xã hội bền vững, nhiều di sản vẫn còn hiện diện đến ngày nay.
Đặc biệt, nhiều tham luận đã nhấn mạnh các nhân vật lịch sử tiêu biểu của họ Phùng như: Bố Cái Đại Vương Phùng Hưng, Thái phó lưỡng triều Phùng Tá Chu, danh nhân Phùng Khắc Khoan… những con người con ưu tú của dòng họ Phùng đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử dân tộc ở các giai đoạn khác nhau.
Phát biểu tại buổi hội thảo, trung tướng Phùng Khắc Đăng khẳng định: “Dù ở bất cứ đâu, các thế hệ họ Phùng vẫn giữ gìn được truyền thống hiếu học, trọng nghĩa khí và tinh thần phụng sự đất nước. Không chỉ dừng lại ở những danh nhân tiêu biểu, trong suốt chiều dài lịch sử, nhiều người con họ Phùng tại miền Trung đã tham gia vào các cuộc kháng chiến, các phong trào yêu nước, cũng như công cuộc xây dựng quê hương trong thời bình. Dẫu tên tuổi có thể chưa được ghi chép đầy đủ trong chính sử, nhưng những đóng góp âm thầm ấy chính là nền tảng làm nên sức sống bền bỉ của dòng họ…”.
Chương trình hội thảo diễn ra với nhiều tham luận chuyên sâu, trải rộng từ lịch sử, văn hóa đến xã hội học. Trong đó có thể kể đến các nội dung như: quá trình hình thành quốc gia Việt Nam và sự tham gia của người họ Phùng trong hành trình mở cõi; vai trò của các danh nhân họ Phùng trong các giai đoạn lịch sử; hay những nghiên cứu về sự phát triển của các tộc họ cụ thể tại miền Trung như Phong Lệ (Đà Nẵng), Hà Quảng, Điện Bàn…
Bên cạnh các tham luận mang tính hàn lâm, hội thảo còn ghi nhận nhiều ý kiến mang tính trải nghiệm, cảm xúc, như chia sẻ của nhà văn Phùng Thị Lệ Lý về thân phận người con gái họ Phùng sống xa xứ, hay những phát biểu của đại diện các tộc họ từ Bình Định, Gia Lai…
Điều này góp phần làm cho hội thảo không chỉ là diễn đàn khoa học, mà còn là không gian kết nối cộng đồng, nơi các thế hệ con cháu cùng nhìn lại cội nguồn và củng cố tinh thần dòng tộc.
Nói về tiến trình hình thành và phát triển dòng họ Phùng tại Làng Phong Lệ – TP Đà Nẵng, trong bài tham luận, ông Phùng Kiệm – Phó chủ tịch Hội đồng Họ Phùng TP Đà Nẵng nhấn mạnh: “Từ một vùng đất hoang sơ trong tiến trình Nam tiến, Đà Ly – Phong Lệ đã trở thành một cộng đồng làng xã ổn định, giàu truyền thống văn hóa và lịch sử. Trong hành trình ấy, tộc Phùng đóng vai trò quan trọng ngay từ buổi đầu, góp phần định hình cấu trúc xã hội và đời sống cộng đồng. Công lao của các bậc tiền hiền, đặc biệt là cụ tổ Phùng Văn Đình và cụ Phùng Văn Mươi, không chỉ có ý nghĩa đối với tộc họ mà còn đối với toàn bộ quá trình hình thành của làng Phong Lệ và phát triển rộng về các tỉnh phương Nam.”
Tôn vinh truyền thống, hướng đến tương lai
Một điểm nhấn của hội thảo là việc tri ân các bậc tiền nhân và tôn vinh những đóng góp của con cháu họ Phùng trong thời đại ngày nay. Ban tổ chức đã tiến hành trao bảng vinh danh cho các cá nhân, tập thể tiêu biểu, ghi nhận những đóng góp trong học tập, nghiên cứu và hoạt động xã hội.
Thực tế cho thấy, truyền thống hiếu học và tinh thần cống hiến vẫn được duy trì mạnh mẽ trong cộng đồng họ Phùng. Nhiều gia tộc tại miền Trung như An Nông, Hà Quảng… không chỉ giữ gìn nề nếp gia phong mà còn chú trọng công tác khuyến học, đào tạo thế hệ trẻ, với nhiều người đạt học vị cao và đóng góp tích cực cho xã hội.
Phùng Hiệu
